TAŞINMAZ MAL NEDİR
Satın alındığında ülkeden çıkarılması mümkün olmayan arsa bina iş hanı gibi ülkeden çıkışı mümkün olmayan mülklerin geneline verilen ad taşınmazlardır. Yabancı uyruklu kişilerin veya gurbetçilerin gerek tatillerde gerek yatırım amacıyla gerek ekonomik alternatif olarak ülkemizi devamlı ziyaret etmeleriyle mülk edinmeye ihtiyaç duyabilirler. Ancak yabancıların ülkemizden mülk edinmesinde yerine getirilmesi gerekli olan şartlar vardır. Ülkemizde bir mülk sahibi olmak için yabancı uyruklu kişilerin temin etmesi gereken birkaç evrak vardır. Bunlar gayrimenkul tapusu kullanılan kimlik veyahut pasaport tercümesine de ihtiyaç vardır. Belediyelerden alınabilen emlak rayiç belgesi zorunlu deprem sigortası ve gayrimenkul değerleme raporudur. Gayrimenkul alınırken yabancı uyruklu kişilerin haksızlığa uğramamaları için yanlarında yabancı uyruklu avukat bulundurmayı da tercih edebilirler. Belirli kanuni kısıtlamalara uymak şartıyla yüz doksan beş ülkeye ülkemizde gayrimenkul satışı yapılması mümkündür. Karşılığında herhangi bir şart aranmadan bulunan yasalara uyarak alım yapabilirler. Türk Borçlar Kanunu’nun 237. maddesine göre yapılacak satın alım işlemi resmi bir şekilde yapılmalıdır. Resmiyette derken anlatılmak istenen tapu memurlarının dahilinde yapılmasıdır. Gayrimenkul veya arsa gibi taşınmaz alımı yapılırken sözleşmeler çeşitli sözleşmeler imzalanmaktadır. Gerekli evraklarla birlikte yapılan sözleşmenin de noterlerce onaylanması gerekir.
Son zamanlarda gündeme gelen kural ise bu işi noterlerde yapılabilmesidir. Noterlerde yapılması kesinleştiğinde de yabancı uyruklu yatırımcılar da noterlik yetkisine sahip olan konsolosluklardan gayrimenkul alım işini yapabileceklerdir. Konsoloslukların bu hizmeti verebilecek olması gurbetçiler için en büyük artı olacaktır. Bir gayrimenkul alabilmeniz için Türkiye’de ikametiniz olması şartı aranmamaktadır.
Alınan mal farklı yerlerden de olsa ülkeden sahip olabileceği yer miktarı 30 hektarı geçemez. Satın alma işlemi yapılmadan önce satın alınacak yerdeki askeri birimlerden izin gereklidir. Alınacak yer askeri bölgeye yakın olması durumunda güvenlik açısından doğru olmadığı için o satın alım gerçekleşemez. Ödeme yapılmadan önce bu durumun kesinleştirilmesi gerekmektedir.
Satış işleminden önce tapu dairesinden alımı yapacak kişinin satın alıma engel olabilecek herhangi bir durumda olup olmadığı kontrol edilmelidir.
Eğer vekaletle işlem yapılacaksa tercümanla birlikte vekaletin orijinali bulunmalıdır.
Satın alımı yapacak olan yabancı uyruklu veya gurbetçinin de satışı yapan kişi veya şirketin güvenilirliğini araştırması önemlidir. Herhangi bir işlem yapılmadan önce titizce kontrol edilmelidir. Satış işlemi yapan firmada herhangi bir problem fark edilmesi ya da alıcı için güvenilir görülmemesi durumunda bir işlem yapmayınız.
Alım- satım işlemi yapılırken olabilecek herhangi bir anlaşmazlık veya problem dahilinde durumun yargıya taşınması ve mahkemelerce durumun değerlendirilmesi en doğru olandır.
Tercih dahilinde temelden yapılan projelere de dahil olabilen yabancı uyruklu alıcıların inşaatı yapan firmanın güvenilirliğine dikkat etmelidir. Üç boyutlu olarak çizilip gönderilen her inşaat modeli doğru olmayabilir. Bu yüzden kontrolü sağlanmalıdır. Satın alım işlemi yapılırken imzalanan sözleşmelerde adı yazılan kişini arsanın sahibi mi yoksa inşaatı yapan mı olduğu kontrol edilmelidir. Alıcı sürekli olarak gelip kontrol yapamayacağı için alım işleminden önce bunlara dikkat edilmelidir. Bir de satın alımı yapılan binanın adı daire numarası ve dairenin çizimi de kontrol edilmesi gereken bir diğer husustur. Alım yapılırken satıcıyla bire bir görüşebiliyor olmak daha avantajlıdır. Noterlerde alınan malın üçüncü kişiye satılma ihtimaline karşı satış vaadi sözleşmesinin tapuya şerh edilmesi gerekmektedir. Bütün bunlara ek olarak sözleşme imzalanırken herhangi bir sorunla karşılaşılması halinde sözleşmenin fesh edilebilmesi ve alıcının cayma hakkı da sözleşmeye dahil edilmelidir. Bu durumda ortaya çıkabilecek olumsuz bir duruma karşı alıcıya koruma altına alınmış olacaktır.