Karayolları trafik kanunu uygulama alanları, 2918 sayılı Kanun ile tespit edilmiştir. İşletenin KTK (Karayolları Trafik Kanunu) bağlamında sorumluluk sahibi olabilmesi için motorlu aracın yahut karayolu sayılan bir yerde kazaya karışmış olması lâzımdır. Aksi takdirde problem BK’deki genel hükümlere göre çözümlenecektir.
Karayolları Trafik Kanunu Uygulama Alanları Nelerdir?
2918 sayılı Kanun – 3. Maddeye göre;
‘’Kamunun trafik için faydalanmasına açık olan tüm alanlar, köprüler ve arazi şeritleri’’ karayolu tanımının kapsamına dâhildir.
Bu doğrultuda; ormanlar, köyler, dağlar, tarlalar, yaylalar için yapılan yolları bu tanım kapsamında değerlendirmek mümkündür.
Yolu karayolu sayabilmek için muhakkak asfaltla kaplı olmasına ihtiyaç yoktur. Toprak veya beton zeminli de olabilir. Öte yandan karayolunun taşıt trafiğine kapalı veya açık olması da bu kanunun tatbik edilmesi bakımından herhangi bir önem taşımaz.
Karayolları Trafik Kanunu Nerelerde Uygulanır Başka?
- Kamuya açık alanlar,
- Park yerleri,
- Bahçeler ve parklar,
- Garaj yolcu ve eşya terminali,
- Akaryakıt ve servis istasyonları,
- Karayolu taşıt trafiği için istifâde edilen diğer yerler,
- Kamu hizmeti gören araçlar için ayrılmış kısımlar,
- Belli bir karayolunun bağlantısını sağlamakla görevli akarsular, göller, denizler üzerinde bu kanun hükümleri uygulanır.
Karayolları Trafik Kanunu Uygulamaları
Mezkur kanunun uygulanabilmesi için kazanın karayolunda meydana gelmiş olması şart değildir. Karayoluyla bağlantılı bir alanda ortaya çıkmış olsa, bu da kanunun uygulanması için yeterlidir. Çünkü bu halde de yine kaza, karayolunda gerçekleşmiş sayılacaktır.
Karayolları Trafik Kanunu’nun Amacı Nedir?
Kanunun amacı, karayollarında can ve mal güvenliği bakımından trafik düzenini sağlamaktır. Trafik güvenliğine ilişkin bütün hususlarda aınacak tedbirleri belirlemek de bu kanunun amaçları arasında yer alır.
Karayolları Trafik Kanunu Kapsamı Nedir?
- Trafik ile ilgili kurallar, şartlar, yükümlülükler, haklar,
- Bunların uygulanması ve denetlenmesi,
- Trafikle ilgili kuruluşların yetkileri, görevleri, mükellefiyetleri, çalışma usulleri.
Karayolları Trafik Kuralları
Karayolları Trafik Kanunu’nda belirtilen bazı kurallar şöyledir:
- Trafik sağ taraftan akar.
- Sürücü aracını çok şeritli yollarda hızının gerektirdiği şeritten, gidiş yönüne göre ise yolun sağından sürmek durumundadır. Fakat aksine bir işaret mevcut ise ona göre hareket edilmelidir.
- Şerit değiştirmeden evvel, gireceği şeritte doğru sürülen araçların emniyetli bir şekilde geçmesini beklemekle yükümlüdür.
- Trafiğin tehlikeye girmesine veya aksamasına sebebiyet verecek şekilde şerit değiştirilmemelidir.
- En solda, gidişe ayrılan şeridi devamlı işgal etmemelidir.
- İki yahut daha fazla şeride sahip bir yolda ilerliyorsa en sağ şeridi izlemelidir. (Dönme ve geçme halleri bundan müstesnâdır. Sürücü; otobüs, minibüs, panelvan, otomobil, motosiklet gibi araçları kullanırken dönme ve geçme eylemleri sırasında en sağ şeridi takip etmek zorunda değildir.)
- Sürücü, trafiği tehlikeye sokacak yahut aksatacak biçimde, peş peşe iki veya daha fazla şerit değiştirmemelidir.
- Tek yönlü karayolu kullanılıyorsa araç ters istikamette sürülmemelidir.
- Hayvan sürücülerinin de karayollarının belirli kesimlerinden faydalanma hakkı vardır. Ancak onlar hayvanlarını ya da hayvan sürülerini yolun gidiş yönünde en sağından götürmek durumundadır. Bunu yaparken mümkün mertebe en az genişlik işgal edecek alanı tercih etmeye özen göstermelidirler. İmkân varsa taşıt yolunun dışından götürmeleri gerekir.
Banketler ve Emniyet Şeritleri Hangi Durumlarda Kullanılır?
Karayolları Trafik Kanunu uygulama alanları belirlenirken banketlerin ve emniyet şeritlerinin hangi hallerde kullanılabileceği de hükme bağlanmıştır. Buna göre emniyet şeridinin veya banketin aşağıdaki haller dışında kullanılması suçtur:
- Genel güvenliğin ve âsâyişin temin edilmesi,
- Kaza incelemesi,
- Kar mücadelesi,
- Kurtarma,
- Âcil yardım,
- Ârıza halleri,
- Trafik kazaları.